Erzincan Badıllıları

Erzincan Badıllıları, 18. ve 19. yüzyıllarda Gümüşhane Çimen Yaylası ile Ağrı Eleşkirt Yekmal bölgesinden gelerek Erzincan ve çevresine yerleşen Badıllı Aşireti mensuplarıdır. Aşiretin Çimen Yaylası’na iskânı hicrî 1184 (miladî 1763) yılına kadar uzanmakta, 1800’lü yıllarda ise Erzincan ve Refahiye çevresinde yerleşim daha belirgin hâle gelmektedir. Sözlü tarih anlatımları ve Osmanlı dönemine ait kayıtlar, Badıllıların Arap Yarımadası kökenli olduğunu ifade etmektedir.

Erzincan’da yaşayan Badıllılar daha çok Refahiye ve Kemaliye ilçelerine bağlı köylerde yoğunlaşmıştır. Bu köyler arasında Alapınar, Aşağısütlü, Aydoğan, Çat, Kayı, Kırantepe, Konakköy, Mendemeköyçukuru, Ortagöze, Ören, Tülüköy ve Üçören yer almaktadır. Ayrıca Çukurkuyu, Yalnızbağ, Kavakyolu ve Yaylabaşı beldeleri ile Sevlüke, Buğdaçor ve çevre köylerde de Badıllı aileleri bulunmaktadır.

Bölgede yaşayan kabileler arasında Mehmet Beyler ve Sofu Beyler, Mengüt’teki Ali Beyler koluna mensuptur. Osolar Kabilesi ise Mir İsmail’in oğlu Molla Osman sülalesindendir. Refahiye’de yaşayan diğer kabileler Terrolar, Bayrolar, Hamzalar ve Çolaklar’dır. Bu kabileler arasındaki akrabalık ve hısımlık bağları güçlüdür ve tarih boyunca aşiret içi evlilik geleneği yaygın olmuştur.

Refahiye’ye bağlı Alapınar Köyü, Erzincan il merkezine 101 km, Refahiye ilçe merkezine 32 km uzaklıktadır ve ilçenin kuzey kesiminde yer almaktadır. Köyün eski adı Ofuz’dur. 2016 yılı nüfus verilerine göre köyde 45 kadın ve 36 erkek olmak üzere toplam 81 kişi yaşamaktadır. Köyde Darboğaz, Paldun ve Çolak soyisimli aileler Badıllı Aşireti’ne mensuptur. Bu aileler arasında en kalabalık olanı Paldun ailesidir.

Köy halkının anlatımına göre dedeleri, 1877–1878 Osmanlı-Rus Savaşı (93 Harbi) sonrasında Şanlıurfa çevresinden göç ederek bu bölgeye yerleşmiştir. I. Dünya Savaşı sırasında köy halkı Ankara ve Yozgat çevresine göç etmiş, savaşın ardından tekrar köylerine dönmüştür. Köy muhtarı Tevfik Puldun’un beyanına göre, Alapınar’daki Badıllılar Şanlıurfa Badıllıları ile akrabalık bağı taşımaktadır.

Alapınar Köyü’nün bir camisi ve bir ilkokulu bulunmaktadır; ancak yeterli öğrenci olmadığı için okul kapalıdır ve eğitim taşımalı sistemle sürdürülmektedir. Köy, sulak ve verimli arazilere sahiptir. Sebze ve meyve üretiminin yanı sıra hayvancılık yapılmaktadır. Köyün tulum peyniri meşhurdur. 1939 ve 1992 depremlerinde köy ciddi şekilde etkilenmiştir.

Erzincan genelinde Badıllı Aşireti mensuplarının nüfusu yaklaşık 30.000 kişi civarındadır. Günümüzde bir kısmı yaylacılık ve hayvancılıkla uğraşmaya devam ederken, ekonomik sebeplerle başta İstanbul olmak üzere büyük şehirlere göç edenler de bulunmaktadır.

ERZİNCAN BADILLILARI – KÖYLER

⸻

1️⃣ Alapınar Köyü
• Bağlı olduğu ilçe: Refahiye
• Erzincan’a uzaklık: 101 km
• Refahiye’ye uzaklık: 32 km
• Eski adı: Ofuz
• 2016 Nüfusu: 45 kadın, 36 erkek – Toplam 81 kişi
• Badıllı aileleri: Darboğaz, Paldun, Çolak
• Köken bilgisi: 93 Harbi sonrası Şanlıurfa’dan göç
• Geçim kaynağı: Tarım, hayvancılık, tulum peyniri
• Eğitim: İlkokul var ancak kapalı (taşımalı sistem)
• Deprem: 1939 ve 1992’de zarar gördü

⸻

2️⃣ Aşağısütlü Köyü
• Bağlı olduğu ilçe: Refahiye
• Erzincan’a uzaklık: 94 km
• Refahiye’ye uzaklık: 25 km
• Eski adı: Gölüksür
• Kuruluş: 1600’lü yıllar
• 2016 Nüfusu: 38 kadın, 41 erkek – Toplam 79 kişi
• Badıllı aileleri: Katrançı
• Yerleşim: 93 Harbi sonrası
• Geçim kaynağı: Tarım ve hayvancılık
• Deprem: 1939’da yaklaşık 30 can kaybı

⸻

3️⃣ Aydoğan Köyü
• Bağlı olduğu ilçe: Refahiye
• Erzincan’a uzaklık: 93 km
• Refahiye’ye uzaklık: 23 km
• Eski adı: Zöhrap
• Kuruluş: 1516 yılı tahmini
• 2016 Nüfusu: 116 kadın, 119 erkek – Toplam 235 kişi
• Badıllı aileleri: Ağaş, Taşkesen, İbengüler, Ağgez
• Geçim kaynağı: Tarım ve hayvancılık
• Deprem: 1939’da zarar gördü

⸻

4️⃣ Çat Köyü
• Bağlı olduğu ilçe: Kemaliye
• Erzincan’a uzaklık: 92 km
• Kemaliye’ye uzaklık: 45 km
• Eski adı: Şenk
• 2016 Nüfusu: 26 kadın, 25 erkek – Toplam 51 kişi
• Badıllı aileleri: Sağlam, Çalışır, Kürekçi
• Geçim kaynağı: Tarım ve hayvancılık

⸻

5️⃣ Kayı Köyü
• Bağlı olduğu ilçe: Refahiye
• Erzincan’a uzaklık: 86 km
• Refahiye’ye uzaklık: 17 km
• Kuruluş: 1700’lü yıllar
• 2016 Nüfusu: 50 kadın, 47 erkek – Toplam 97 kişi
• Köken: Şanlıurfa’dan göç
• Geçim kaynağı: Tarım, hayvancılık, arıcılık
• Deprem: 1939 ve 1992’de etkilendi

⸻

6️⃣ Kırantepe Köyü
• Bağlı olduğu ilçe: Refahiye
• Erzincan’a uzaklık: 104 km
• Refahiye’ye uzaklık: 35 km
• 2016 Nüfusu: 12 kadın, 11 erkek – Toplam 23 kişi
• Badıllı aileleri: Aydın
• Geçim kaynağı: Hayvancılık
• Eğitim: Taşımalı sistem

⸻

7️⃣ Konakköy
• Bağlı olduğu ilçe: Refahiye
• Erzincan’a uzaklık: 100 km
• Refahiye’ye uzaklık: 30 km
• 2016 Nüfusu: 20 kadın, 24 erkek – Toplam 44 kişi
• Badıllı aileleri: Altun, Çakır
• Mezra: Tatar Mezrası
• Geçim kaynağı: Tarım ve hayvancılık

⸻

8️⃣ Mendemeköyçukuru Köyü
• Bağlı olduğu ilçe: Refahiye
• Erzincan’a uzaklık: 90 km
• Refahiye’ye uzaklık: 30 km
• 2016 Nüfusu: 31 kadın, 31 erkek – Toplam 62 kişi
• Kuruluş: Urfa’dan gelen Badıllılar
• Geçim kaynağı: Tarım ve hayvancılık
• Deprem: 1939’da zarar gördü

⸻

9️⃣ Ortagöze Köyü
• Bağlı olduğu ilçe: Refahiye
• Erzincan’a uzaklık: 82 km
• Refahiye’ye uzaklık: 14 km
• Eski adı: Badlık
• 2016 Nüfusu: 45 kadın, 43 erkek – Toplam 88 kişi
• Badıllı aileleri: Batgın, Yıldızsoy, Mollaoğlu, Mitezoğlu
• Geçim kaynağı: Tarım ve hayvancılık

⸻

🔟 Ören Köyü
• Bağlı olduğu ilçe: Refahiye
• Erzincan’a uzaklık: 107 km
• Refahiye’ye uzaklık: 38 km
• Eski adı: Haraba
• 2016 Nüfusu: 13 kadın, 10 erkek – Toplam 23 kişi
• Badıllı aileleri: Yetim, Özdemir
• Geçim kaynağı: Tarım ve hayvancılık

⸻

1️⃣1️⃣ Tülüköy
• Bağlı olduğu ilçe: Refahiye
• Erzincan’a uzaklık: 65 km
• Refahiye’ye uzaklık: 5 km
• 2016 Nüfusu: 4 kadın, 7 erkek – Toplam 11 kişi
• Badıllı aileleri: Derebeyli, Sertbaş, Aslan
• Arazi: Engebeli
• Geçim kaynağı: Hayvancılık

⸻

1️⃣2️⃣ Üçören Köyü
• Bağlı olduğu ilçe: Refahiye
• Erzincan’a uzaklık: 99 km
• Refahiye’ye uzaklık: 30 km
• Kuruluş: 1915 tahmini
• 2016 Nüfusu: 22 kadın, 19 erkek – Toplam 41 kişi
• Yayla kültürü: Çimen Yaylası’na göç
• Geçim kaynağı: Tarım ve hayvancılık

⸻

1️⃣3️⃣ Yurtbaşı Köyü
• Bağlı olduğu ilçe: Refahiye
• Erzincan’a uzaklık: 57 km
• Refahiye’ye uzaklık: 16 km
• Kuruluş: 1500’lü yıllar
• Eski adı: Melikşerif
• 2016 Nüfusu: 149 kadın, 194 erkek – Toplam 343 kişi
• Badıllı aileleri: Kamburoğlu, İnanoğlu, Tombul, Yüzbaşıoğlu, Öğütçü, Yalçınkaya
• Geçim kaynağı: Tarım ve hayvancılık
• Deprem: 1939’da büyük hasar