Ergani Badıllıları

Ergani Badıllıları, Badıllı Aşireti’nin Diyarbakır’ın Ergani bölgesine yerleşmiş koludur. 1800’lü yıllarda Fırat havzasından gelerek Ergani ve çevresine yerleştikleri bilinmektedir. Bu yerleşim, bölgedeki aşiret yapılanması ve tarihî göç hareketleri içerisinde önemli bir yer tutmaktadır.

Ergani’de yaşayan Badıllıların bir kısmı Urfa Badıllılarının Ahmetoğulları kabilesine, bir kısmı ise Elxoi (Elhoyî) kabilesine mensuptur. Bu bağ, Ergani ile Urfa Badıllıları arasındaki akrabalık ve kültürel irtibatın günümüze kadar devam etmesini sağlamıştır.

Başlıca yerleşim alanları arasında Elbastı Köyü, Yukarı Çayan (Çayan) Köyü ve Tilkadi Köyü bulunmaktadır. Resmî kayıtlara göre Elbastı köyü kütüğüne kayıtlı yaklaşık 1.200 kişi, Çayan köyü kütüğüne kayıtlı ise yaklaşık 1.000 kişi bulunmaktadır.

Ergani Badıllıları; sosyal dayanışma, geleneksel değerler ve aile bağlarına verdiği önemle bölgedeki kimliğini muhafaza etmiş; tarihî kökleriyle bağını koparmadan varlığını sürdürmüştür.

Soy isimleri arasında Bozkurt, Polat, Şeker, Tosun, Karagöz, Işık ve Yıldızhan gibi aile adları yer almaktadır.

ADIYAMAN BADILLILARI

Harran’dan Kahta’ya Uzanan Yerleşim Süreci

Adıyaman Badıllıları’nın yerleşim süreci 18. yüzyılın sonlarına, 1780’li yıllara kadar uzanmaktadır.

Anlatıma göre Badıllı Aşireti mensupları, Harran’ın Mamuca Köyü’nden ayrılarak önce Hilvan’ın Badıllı köylerine geçmiş; ardından Hilvan’ın Düğer Köyü’nde bir süre konaklamışlardır. Buradan da sırasıyla:
• Kahta’nın Berfudl (Gölgelik) Köyü’ne
• Kilisik Köyü’ne
• Hamzeyin (Yelkovan) Köyü’ne
• Çıralık Köyü’ne

yerleşmişlerdir.

Son olarak bugün de Badıllıların yaşadığı köyler olan Zeytin Köyü ve çevresine yerleşerek kalıcı bir hayat kurmuşlardır.

⸻

Kalıcı Yerleşim: Zeytin Köyü

Badıllılar, Zeytin Köyü’nü satın alarak burada kalıcı olarak yerleşmişlerdir.

Adıyaman’da yaşayan Badıllıların önemli bir kısmı Zeynel Bey’in torunlarıdır. Bölge halkı tarafından “Yiğit Evi” anlamına gelen “Malê Mêra” ismiyle anıldıkları ifade edilmektedir.

⸻

Nüfus

Adıyaman’da yaşayan Badıllıların nüfusu yaklaşık 1.200 kişi civarındadır.

⸻

Soy İsimleri

Adıyaman Badıllıları arasında bilinen soy isimleri:
• Özbey
• Öztürk

⸻

Tarihî Süreklilik

Adıyaman Badıllıları’nın göç hattı, Harran merkezli başlayıp Hilvan üzerinden Kahta’ya uzanan bir yerleşim zincirini göstermektedir. Bu süreç, Badıllı Aşireti’nin Güneydoğu Anadolu’daki tarihî yayılımının önemli bir parçasıdır.

Zeytin Köyü merkezli bu yerleşim, bugün hâlâ aşiret hafızasının ve soy sürekliliğinin yaşadığı önemli bir merkezdir.

---

Yorumlar - Yorum Yaz

---