Asimilasyon Politikasıyla Degiştirilen İl,İlçe ve Belde İsimleri! ![]() 1957 yılı ise adeta bir dönüm noktası oldu. Bu tarihte, “Ad Değiştirme İhtisas Komisyonu” oluşturularak sistematik bir asimilasyon politikası hayata geçirildi. Genelkurmay Başkanlığı, İçişleri Bakanlığı, Savunma Bakanlığı, Milli Eğitim Bakanlığı, Ankara Üniversitesi Dil Tarih ve Coğrafya Fakültesi ile Türk Dil Kurumu’nun temsilcileri bulunduğu bu komisyonda, Osmanlı İmparatorluğu zamanında resmî adları “Kürdistan” ve “Lazistan” olan coğrafyalarda yer alan tüm yerleşim birimlerinin adları ve coğrafî isimler değiştirilerek onlara Türkçe uyduruk isimler verildi. Yıllar içinde iktidarlar değişti ama bu kurulun faaliyetleri hiçbir aksamaya uğramadan 1978 yılına kadar devam etti ve bu tarihler arasında yaklaşık 28 bin isim değiştirildi. Bunların 12 bin 211'i köy ismi olurken, diğer kalanlar ise il, ilçe, nahiye, mezra, dağ, göl, nehir, ova ve dere isimleriydi. Sözkonusu komisyonun 1978’e kadar yürüttüğü bu asimilasyon faaliyeti, 12 Eylül 1980 askerî darbesinden sonra, askerî rejim tarafından daha bir hızlandırılarak devam ettirildi. 1981 - 83 yılları arasında özellikle Kürtler’in yaşadığı Doğu Anadolu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerine yönelik, dünyada ve tarihte belki de eşine rastlanmayan bir kapsamlıkta, o coğrafyanın tarihini ve köklerini adeta tamamen ortadan kaldırmak amaçlı bir “isim operasyonu” gerçekleştirildi. Bunun sonucu olarak bölgede ismi değiştirilmeyen nerdeyse bir dönümlük bir toprak parçası bile kalmadı. İLLER Agırî: Ağrı Amassiya: Amasya Amed, Diyarbekr: Diyarbakır Canca: Gümüşhane Cebel-i Bereket: Osmaniye Çêwlîk: Bingöl Çolamerg: Hakkari Dar’un- Nasr: Tokat Dilûk: Gaziantep Domana: Bayburt Enteqya: Antakya Erdêhan: Ardahan Erzingan: Erzincan Élih: Batman Gırgumm: Kahramanmaraş Kalan, Mamıkî, Dersim: Tunceli Kalikala: Erzurum Kerasunt: Giresun Kêlis: Kilis Kilikya: Adana Kotyora: Ordu Livane: Artvin Mazaka: Kayseri Meledî: Malatya Mezra: Elâzığ Mêrdîn: Mardin Mıj: Muş Qerıs: Kars Reşqelas: Iğdır Rhiza: Rize Riha: Şanlıurfa Samisun: Samsun Sebaset: Sivas Semsur, Pîrrîn: Adıyaman Sêhrt: Siirt Şehr-i Nûh: Şırnak Tirapezun: Trabzon Tuşba: Van Zefirya: Mersin Zûlqarneyn: Bitlis İLÇELER: AGIRÍ (AĞRI) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Avkevır: Taşlıçay Bazîd: Doğubeyazıt Dûtax: Tutak Gihadin: Diyadin Pıtnos: Patnos Xemur: Hamur Zêdkan: Eleşkirt AMASSİYA (AMASYA) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Arguma: Suluova Artukâbâd: Gümüşhacıköy Goynicek: Göynücek Merziban: Merzifon Poros: Hamamözü Yemişenbuki: Taşova AMED (DİYARBAKIR) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Bısmıl: Bismil Çêrmûk: Çermik Çînar: Çınar Çûngûş: Çüngüş Eglê: Eğil Erğenê: Ergani Hezro: Hazro Hênê: Hani Karaz: Kocaköy Lıcê: Lice Miya Farqin: Silvan Pasur: Kulp Piran: Dicle CANCA (GÜMÜŞHANE) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Ardasa: Torul Kose: Köse Kûrdinê Bala: Kürtün Satala: Kelkit Şiran: Şiran CEBEL-İ BEREKET (OSMANİYE) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Baxça Haleb: Bahçe Haruniye: Düziçi Kınık: Toprakkale Qars Zûlqadriye: Kadirli Savranda: Hasanbeyli Sumbas: Sumbas ÇÉWLÍK (BİNGÖL) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Azapêrt: Adaklı Boğlan: Solhan Çermeyêndırîd: Yedisu Dara Hênê: Genç Gêğî: Kiğı Kaniya Reş: Karlıova Xorhol: Yayladere ÇOLAMERG (HAKKARİ) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Çêle: Çukurca Gever: Yüksekova Şemzinan: Şemdinli DAR’UN- NASR (TOKAT) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Ayvaz: Başçiftlik Gavırnî: Almus Ğazî Ura: Turhal İskefsir: Reşadiye Musa: Yeşilyurt Newahi-i Erbaa: Erbaa Qunduz: Artova Saberya: Niksar Selaryun: Pazar Şehr-i Sebastiya: Sulusaray Zela: Zile DİLÚK (GAZİANTEP) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Alêban: Şehitkâmil Belqıs: Nizip Cebel-i Nûr: Nurdağı Çinçin: Yavuzeli Ereban: Araban Gılgameş: Karkamış İslahiye: Islahiye Mezmaxor: Şahinbey Tılbişar: Oğuzeli DOMANA (BAYBURT) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Hart: Aydıntepe Pulur: Demirözü ENTEQYA (ANTAKYA) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Alallâh: Reyhanlı Bab-ı İskenderun: Belen Beysun Muradiye: Yayladağı Erzîn: Erzin İmraniye: Dörtyol İskenderunî: İskenderun Qırıkan: Kırıkhan Qumıl: Kumlu Quseyr: Altınözü Sûweydiye el- Mina: Samandağ Xasse: Hassa ERDÉHAN (ARDAHAN) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Dûgûr: Posof Merdinık: Göle Qur’â: Damal Xanak: Hanak Zurzuna: Çıldır ERZİNGAN (ERZİNCAN) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Cımîn: Üzümlü Egin: Kemaliye Gercan: Refahiye Kemax: Kemah Mama Xatun: Tercan Mans: Çayırlı Nahalê Zelal: İliç Umtizî: Otlukbeli ÉLÍH (BATMAN) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Qûbin: Beşiri Kercowsê: Gercüş Hesenkehf: Hasankeyf Hezo: Kozluk Qabilcewaz: Sason GIRGÚMM (KAHRAMANMARAŞ) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Andiran: Andırın Avşîn: Afşin Bazarcixa Nûh: Pazarcık Cela: Ekinözü Cırîd: Çağlayancerit Eblistan: Elbistan Kukusî: Göksun Kûrdoğli: Türkoğlu Nûrheqq: Nurhak KALAN (TUNCELİ) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Facixe: Ovacık Hazanis: Hozat Kislê: Nazımiye Malkışî: Çemişgezek Mêzger: Mazgirt Pêrtax: Pertek Pilemoriye: Pülümür KALİKALA (ERZURUM) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Avnik: Köprüköy Azord: Uzundere Bardîz: Şenkaya Eşqala Gêğîyê: Aşkale Éspîr: İspir Gogsîya Alemdaran: Karayazı İd: Narman Karêza Jor: Ilıca Nûrgâh: Pazaryolu Oltisi: Oltu Oxlê: Çat Pasinan: Pasinler Qela Tortum: Tortum Qere Şıvan: Karaçoban Qotaris: Olur Tekmana Şeqşeqê: Tekman Xinus: Hınıs Xoresan: Horasan KERASUNT (GİRESUN) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Berdiye: Çamoluk Bozat: Piraziz Çanakçi: Çanakçı Dereli: Dereli Deşt-i Kipçax: Alucra Eynesil: Eynesil Gûce: Güce Harşit: Doğankent Kaluniye: Şebinkarahisar Kepsil: Bulancak Keşap: Keşap Korella: Görele Palakî: Yağlıdere Tripolis: Tirebolu Zefre: Espiye KÉLİS (KİLİS) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Ali Mantar: Elbeyli Gırê Murad: Musabeyli Spenaqê: Polateli KİLİKYA (ADANA) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Ayaza: Yumurtalık Bazendum: Pozantı Çeçeli: Karaisalı Haçin: Saimbeyli Kilikya Zozan: Çukurova Mağara Kapadokya: Tufanbeyli Mağarsus: Karataş Qarsantî: Aladağ Qebristana Ğeriban: İmamoğlu Seyhan: Seyhan Sis: Kozan Úregir: Yüreğir Vakha Feke: Feke Yersuvat: Ceyhan Zerin: Sarıçam KOTYORA (ORDU) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Alibegece: Kabadüz Bolaman: Çamaş Cenik: Akkuş Çatak: Çatalpınar Çilader: Çaybaşı Ebu’l- Xeyr: Gülyalı Fanizan: Fatsa Haniyani: Gürgentepe İbasda: Aybastı Karay: Kabataş Keşder: Korgan Kumli: Kumru Lale: İkizce Milas: Mesudiye Sewdeşlu: Ulubey Şıhman: Gölköy Umniye: Ünye Vona: Perşembe LİVANE (ARTVİN) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Arhavî Kolheti Lazika: Arhavi Artanuçi İberya: Ardanuç Borçka Borçishêvi: Borçka Livane İberya: Yusufeli Mûrğûl: Murgul Satlel: Şavşat Xopa Lazistan: Hopa MAZAKA (KAYSERİ) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Akişla: Akkışla Çukur: Özvatan Erkilet: Kocasinan Everek: Develi Gesi: Melikgazi Hamidibûnyan: Bünyan Hecîyan: Hacılar Hisar Everek: Yeşilhisar Kustıre: Tomarza Liva: Pınarbaşı Palas: Sarıoğlan Qazibeni: Yahyalı Rumdiğin: Felahiye Salanta: İncesu Sarez: Sarız Talasa Mazakan: Talas MELEDÍ (MALATYA) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Argan: Akçadağ Çırmik: Yeşilyurt Fethiye: Yazıhan Hekimxan: Hekimhan Keferdiz: Doğanyol Meledîya Kevn: Battalgazi Mestıkana Jêr: Kale Muhacir: Doğanşehir Mutmur: Arapkir Şiro: Pötürge Tahir: Arguvan Tiranda: Darende Tirsekan: Kuluncak MEZRA (ELÂZIĞ) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Bazkil: Baskil Dep: Karakoçan Egina Jêr: Ağın Gûla Hazar: Sivrice Gûleman: Alacakaya Keban: Keban Madena Erğenê: Maden Miyalan: Arıcak Palo: Palu Qowançiyan: Kovancılar MÉRDÍN (MARDİN) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Derika Çiyayê Mazi: Derik Kerboran: Dargeçit Koser: Kızıltepe Mehsert: Ömerli Midyad û Êstil: Midyat Nûseybin: Nusaybin Reşmıl: Yeşilli Stewrê: Savur Şemrex: Mazıdağ MIJ (MUŞ) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Beranik: Korkut Dêrxas: Hasköy Gûmgûm: Varto Mılazgir: Malazgirt Xorxor: Bulanık QERIS (KARS) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Cilawuz: Susuz Dûgûr: Digor Kağezman: Kağızman Selim: Selim Şurê Gel: Akyaka Zaruşad: Arpaçay Zerqamiş: Sarıkamış REŞQELAS (IĞDIR) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Başko: Aralık Qulp: Tuzluca Têşberun: Karakoyunlu RHİZA (RİZE) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Artaşenî: Ardeşen Aspet: İyidere Atina: Pazar Hamşenî:: Hemşin Kur’â-i Sab’a: İkizdere Mampavri: Çayeli Pasalet: Kalkandere Pazar: Derepazarı Potamya: Güneysu Viçe: Fındıklı Vije: Çamlıhemşin RÍHA (ŞANLIURFA) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Bêrecûk: Birecik Cûrnê Reş: Hilvan Gırê Sor: Siverek Heweng: Bozova Herran: Harran, Altınbaşak Kaniya Ğezalan: Akçakale Pirsus: Süruç Serê Kani: Ceylanpınar Tıl Muzin: Viranşehir Xalfeti: Halfeti SAMİSUN (SAMSUN) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Bavra: Bafra Bereket: Salıpazarı Biçincik: Asarcık Engiz: Ondokuzmayıs Gadegara: Vezirköprü Gûmenez: Yakakent İladik: Ladik Keskin: Ayvacık Matasyun: Atakum Miskire: Çarşamba Qavak: Kavak Tekke: Tekkeköy Termizun: Terme Xençerê: Havza Zelika: Alaçam SEBASET (SİVAS) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Aranga: Kangal Axvanis: Gölova Dolık: Şarkışla Endires: Suşehri Ezbider: Akıncılar Gimmerek: Gemerek Mişaz: Koyulhisar Norxan: Yıldızeli Tecer: Ulaş Tefrike: Divriği Tıl Garimo: Gürün Tonus: Altınyayla Tozanî: Doğanşar Ûmraniye: İmranlı Xafıka Sebaset: Hafik Zara: Zara SEMSUR (ADIYAMAN) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Aldûş: Gerger Beheştî: Besni Çêlıkan: Çelikan Kolik: Kâhta Serê Golan: Gölbaşı Sıncık: Sincik Şemizad: Samsat, Yenisamsat Tût: Tut SÉHRT (SİİRT) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Berwarî: Pervari Dih: Eruh Mısrîye: Kurtalan Tillo: Aydınlar Xana Hewêl: Baykan Xizxêr: Şirvan TİRAPEZUN (TRABZON) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Ağasar: Şalpazarı Arazus: Araklı Arsin: Arsin Dirona: Yomra Haçka: Düzköy Hayrat: Hayrat Humurgan: Sürmene İskefiye: Çarşıbaşı Kadahor: Çaykara Kondi: Dernekpazarı Kul: Vakfıkebir Maçka: Maçka Of: Of Platana: Akçaabat Ruzar: Köprübaşı Şarli: Beşikdüzü Tonya: Tonya ŞEHR-İ NÚH (ŞIRNAK) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Basa: Güçlükonak Cezire Botan: Cizre Elk: Beytuşşebap Gırigê Amo: Silopi Hezex: İdil Qilaban: Uludere TUŞBA (VAN) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Mûks: Bahçesaray Elbax: Başkale Ebex: Çaldıran Şâh: Çatak Artemetan: Edremit Erdiş: Erciş Westan: Gevaş Xawa Sor: Gürpınar Bêgırî: Muradiye Taşrumî: Özalp Mahmudîye: Saray ZEFİRYA (MERSİN) İLİNE BAĞLI İLÇELER: Anay: Gülnar Anemuriye: Anamur Gılindere: Aydıncık Korikos: Erdemli Mut: Mut Nagidos: Bozyazı Namrun: Çamlıyayla Selefkiya: Silifke Tarşa: Tarsus ZÚLQARNEYN (BİTLİS) İLİNE BAĞLI İLÇELER: El Cewaz: Adilcevaz Mirtax: Mutki Norşîn: Güroymak Tûx: Tatvan Xelat: Ahlat Xezan: Hizan 1 Mayıs 2009 Cuma İbrahim SEDİYANİ |
|
2804 kez okundu
YorumlarHenüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yapmak için tıklayın |